Indie przeprowadzą pierwszy oficjalny spis kastowy od czasu uzyskania niepodległości, jak ogłosił rząd. Może mieć to dalekosiężne konsekwencje dla polityki kraju oraz kontrowersyjnych polityk akcji afirmatywnej.

Kasta pozostaje kluczowym czynnikiem determinującym pozycję społeczną w Indiach. Wyższe kasty czerpią korzyści z zakorzenionych przywilejów kulturowych, podczas gdy niższe kasty cierpią z powodu głęboko zakorzenionej dyskryminacji — a podział między nimi pozostaje sztywny.

Szacuje się, że ponad dwie trzecie z 1,4 miliarda mieszkańców Indii znajduje się na niższych szczeblach hierarchii społecznej, która od tysiącleci dzieli ludzi według funkcji i pozycji społecznej.

Decyzja o uwzględnieniu szczegółowych danych dotyczących kast w nadchodzącym spisie ludności — pierwotnie planowanym na 2021 rok, ale jeszcze nieprzeprowadzonym — została zatwierdzona podczas spotkania rządu pod przewodnictwem premiera Narendry Modiego.

,,Komitet do Politycznych Spraw Rządowych zdecydował dziś, że spis kastowy powinien zostać uwzględniony w nadchodzącym spisie ludności," powiedział rzecznik rządu Ashwini Vaishnav dziennikarzom.

,,To pokazuje, że rząd jest zaangażowany w wartości i interesy społeczeństwa oraz kraju."

Nie ogłoszono jeszcze daty przeprowadzenia kolejnego spisu ludności.

Amit Shah, minister spraw wewnętrznych Indii, nazwał tę decyzję "historyczną".

,,Ta decyzja wzmocni wszystkie ekonomicznie i społecznie upośledzone grupy," powiedział w oświadczeniu.

Poparcie ze strony lidera opozycji

Dane dotyczące kast były ostatnio zbierane w ramach oficjalnego spisu ludności w 1931 roku, podczas brytyjskich rządów kolonialnych, które zakończyły się uzyskaniem przez Indie niepodległości 16 lat później.

Kolejne rządy unikały aktualizacji tych wrażliwych danych demograficznych, powołując się na złożoność administracyjną i obawy przed niepokojami społecznymi.

W 2011 roku przeprowadzono badanie dotyczące kast, ale jego wyniki nigdy nie zostały opublikowane, ponieważ rzekomo były niedokładne.

Niniejsze badnie, było niezależne od ogólnego spisu ludności z 2011 roku, ostatniego razu, kiedy najludniejszy kraj świata zebrał dane demograficzne.

Hinduska nacjonalistyczna partia Bharatiya Janata Party (BJP) Modiego w przeszłości sprzeciwiała się pomysłowi zliczania ludzi według kast, argumentując, że pogłębi to podziały społeczne.

Zwolennicy twierdzą, że szczegółowe informacje demograficzne są kluczowe dla ukierunkowanego wdrażania programów sprawiedliwości społecznej w Indiach, w tym przeznaczenia prawie połowy miejsc na uniwersytetach i stanowisk rządowych dla społeczności znajdujących się w niekorzystnej sytuacji społecznej.

Lider opozycji Rahul Gandhi — gorący zwolennik tego pomysłu — powiedział, że ,,z zadowoleniem" przyjmuje tę decyzję.

,,Postrzegamy spis kastowy jako nowy paradygmat rozwoju" - powiedział Gandhi dziennikarzom. ,,Będziemy forsować ten paradygmat w taki czy inny sposób."

Sam Modi należy do niskiej kasty i w przeszłości mówił, że chce poprawić standard życia wszystkich, niezależnie od statusu urodzenia, twierdząc, że dla niego cztery największe ,,kasty" to biedni, młodzież, kobiety i rolnicy.

Głęboko zakorzeniona część kultury Indii

Sięgająca 3000 lat wstecz kasta może determinować czyjąś pracę, edukację i możliwości, jakie otrzymuje, a także wymagania dietetyczne.

Kasta, w której ktoś się urodził, pozostaje jego kastą do końca życia; nie można z niej wyjść ani zawrzeć małżeństwa poza nią.

Brahmini znajdują się na szczycie, wygodnie usadowieni, a za nimi są Kszatrijowie i Wajśjowie. Szudrowie są na dole. Dalici są poza piramidą, uważani za tak niskich, że nazywa się ich ,,niedotykalnymi" – stanowią oni 16 procent populacji.

Przez długi czas Dalici byli relegowani do poniżających i degradujących praktyk — takich jak praca przymusowa, zakaz wstępu do świątyń oraz noszenie ludzkich odpadów i martwych zwierząt. Te praktyki wciąż istnieją.

Mimo, że Indie dążyły do zniesienia systemu kastowego po opuszczeniu subkontynentu przez Brytyjczyków i uchwaliły ustawę Scheduled Castes/Scheduled Tribes (SC/ST), w celu ochrony społeczności marginalizowanych. Podziały te pozostają głęboko zakorzenione w dzisiejszych Indiach.

Najbardziej dotknięci są Dalici.