Turecki minister spraw zagranicznych Hakan Fidan ostrzegł, że „korytarz morski może stać się polem bitwy, a rurociąg narzędziem nacisku”, zwracając uwagę, że zagrożenia na kluczowych szlakach handlowych mogą negatywnie wpływać na gospodarki położone daleko od obszarów konfliktów.
Podczas sobotniej sesji „Nowa geopolityka połączeń: szlaki morskie, newralgiczne punkty transportowe i korytarze”, która odbyła się w ramach TRT World Forum, Fidan powiedział, że rosnąca globalna sieć powiązań sprawiła również, że państwa stały się bardziej podatne na zakłócenia w kluczowych punktach tranzytowych.
„Pojedynczy wąski punkt na szlaku transportowym może wpłynąć na gospodarki oddalone o tysiące kilometrów. W takich okolicznościach same połączenia komunikacyjne mogą stać się kwestią strategiczną” - powiedział.
Fidan zaznaczył, że ataki na statki handlowe i zakłócenia w transporcie morskim podważają stabilność regionalną oraz ograniczają swobodny przepływ towarów, a ich konsekwencje są szczególnie poważne dla państw, które już zmagają się z brakiem bezpieczeństwa żywnościowego.
„Ich skutki wykraczają poza region. Stanowią poważne zagrożenie dla globalnego bezpieczeństwa żywnościowego, szczególnie w przypadku państw znajdujących się w trudnej sytuacji” - powiedział.
Odnosząc się do sytuacji na Bliskim Wschodzie, Fidan ostrzegł, że zagrożenia w rejonie dwóch kluczowych dla światowego transportu morskiego punktów strategicznych utrudniają dostawy energii i wpływają na całą światową gospodarkę.
„Rosnące zagrożenia i wydarzenia w rejonie cieśniny Bab al-Mandab oraz cieśniny Ormuz zakłócają również kluczowe przepływy surowców energetycznych. Zakłócenia na tych szlakach morskich wpływają na światową gospodarkę, a także na bezpieczeństwo żywnościowe i energetyczne” - powiedział.
Zapobieganie dalszej eskalacji
Fidan powiązał zagrożenia dla handlu morskiego z szerszymi napięciami w regionie, wskazując na politykę Izraela i kontynuowane przez niego ataki.
„Przeszkody te są częścią szerszej dynamiki regionalnej. Izrael prowadzi ekspansjonistyczną politykę i kontynuuje ataki na sąsiednie państwa. Kontynuuje również ludobójstwo w Palestynie” - powiedział.
Podkreślił, że należy zapobiec dalszej eskalacji napięć i chronić rolę regionu w światowym handlu oraz dostawach energii.
„Zapobieganie dalszej eskalacji jest niezbędne. Zapewnienie bezpieczeństwa w tym regionie, od którego zależy światowa gospodarka, ma kluczowe znaczenie” – powiedział Fidan.
Zabezpieczenie dostępu do rynków
Fidan ostrzegł również, że uzależnienie od ograniczonej liczby szlaków transportowych może sprawić, że powiązania gospodarcze staną się narzędziem wywierania nacisku strategicznego.
Przywołując przykład Morza Czarnego, wskazał, że infrastruktura transportowa może zostać uwikłana w konflikt, a korytarze morskie mogą zmienić się w pola bitew, zaś rurociągi stać się narzędziami nacisku.
Jak zaznaczył, starania państw o zabezpieczenie dostępu do dostaw surowców i rynków mogą w rezultacie nasilać rywalizację, gdy dostęp do tych szlaków zostaje zagrożony.
„Państwa w naturalny sposób dążą do zabezpieczenia dostępu do surowców i rynków. Kiedy dostęp ten jest zagrożony, obserwujemy nasilenie niepewności i rywalizacji. Nie możemy do tego dopuścić” - powiedział.
